81 - Twee keer raak bij Nayler & Co

Soms moet een boekenzoeker zijn intuïtie volgen. Zoals ik deed toen ik op de Denneweg in Den Haag liep. Ik herinnerde me dat ik daar een tijdje geleden bij Nayler & Co "Among the gently mad" van Nicholas Basbanes kocht, en met mijzelf afsprak nog eens terug te gaan omdat ik de indruk had dat het een prachtig modern antiquariaat was. Nu was het dan zover en ziedaar: ik werd niet teleurgesteld. Want Nayler & Co blijkt een aardige leverancier van boeken over boeken te zijn. Boeken over boeken zijn de laatste tijd mateloos populair en er zijn tal van schrijvers die zich hierop richten en die in staat zijn de juiste snaar te treffen bij de boekenliefhebber. Ik noemde al Basbanes, maar bekend zijn ook John Baxter (A pound of paper), Tom Raabe (Biblioholism), David Meyer (Memoirs of a book snake) of Harold Rabinowitz (A passion for books). 

Bij Nayler & Co vond ik weer twee heel andere boeken.In de eerste plaats het derde boek van het schrijversechtpaar en boekverzamelaarsechtpaar Lawrence & Nancy Goldstone: "Warmly inscribed. The New England Forger and Other Book Tales". De omslag van dit boek staat vol juichende opmerkingen over hun eerdere boeken "Used and rare. Travels in the bookworld" en "Slightly chipped. Footnotes in booklore". Ik denk dat veel van hun inspiratie in deze boeken is gaan zitten want hoewel "Warmly inscribed" een prettig leesbaar en herkenbaar boek over boeken is, mist het toch de toon die het tot een briljant boek zou maken. Vermoedelijk hebben de eerste twee titels dat wel. Het echtpaar schrijft vooral over hoe zij zelf als schrijvers van boeken over boeken door het leven gaan, onder andere bij het bezoeken van bibliotheken, veilingen, boekenbeurzen en bij het geven van lezingen. Het boek staat vol met verwijzingen naar (voor mij onbekende) Amerikaanse antiquariaten en (voor mij onbekende) auteurs, zoals een lyrisch hoofdstuk over (de voor mij onbekende) Max Beerbohm. Het echtpaar gaat uitvoerig in op "the New England forger", een man die boeken met vervalste handtekeningen van auteurs verkoopt. Ze beschrijven hoe de markt voor gesigneerde boeken in elkaar zit en hoe de man uiteindelijk tegen de lamp loopt. Dat gebeurt onder meer doordat hij in zijn eerste vervalsingen zijn eigen boekstempel zet, een zogenaamd 'blindstamp'. Later niet meer, maar voor een aantal boeken is het spoor zo terug te volgen. 

Als verzamelaars kopen de Goldstones het boek dat uiteindelijk tot zijn ondergang leidde: met vervalste handtekeningen, maar door het verhaal erachter waardevol. Ze vragen zich af of boeken gesigneerd door de vervalser zelf, niet ook een verzamelobject kunnen worden en zij overwegen hun boek met vervalste handtekeningen door de vervalser te laten signeren (volgt u het nog?). Dat is een interessante gedachtegang, maar tot mijn verbijstering trof ik bij Amazon een exemplaar van dit boek van de Goldstone mét het stempel van de New England forger én de handtekeningen van de Goldstones. Dus de New England forger heeft een boek over hemzelf en zijn blindstamp, gestempeld met zijn blindstamp, en vervolgens laten signeren door de auteurs. Zijn die handtekeningen nu echt of vals? Of is dat stempel vals? Dit is een heel dubbelzinnig exemplaar, dat is waarschijnlijk de reden dat het voor iets meer dan 500 dollar werd aangeboden. Bij mijn laatste check was het inmiddels weg: iemand had hier veel geld voor over. 

Het tweede boek dat ik kocht is "Sixpence House" van Paul Collins. Ik weet niet zeker of dit een roman is of een verslag of een geromantiseerd verhaal, maar het gaat over een bibliofiel (Collins zelf) die besluit met vrouw en kind vanuit San Francisco naar het boekenstadje Hay-on-Wye in Wales te verhuizen. Hay-on-Wye is onder meer de inspirator geweest van de Nederlandse boekenstad Bredevoort. Zie voor een overzichtje van boekensteden in de wereld mijn verzameling boekenlinks. Collins beschrijft naast zijn leven als bibliofiel in een boekenstad vooral zijn verbazing over Britse gewoontes (op eetgebied, met betrekking tot huizen, over boeken, etc.) maar doet dat helaas nogal negatief. Britten zijn dom, vreemd en doen het allemaal een stuk minder goed dan Amerikanen. Dit boek is dus duidelijk voor de thuismarkt geschreven, maar iets meer respect voor de Britten had wel gemogen. Desondanks is het wel een grappig boek, boordevol details over boeken en boekliefhebbers. Lees hier een interview met de schrijver. Zo bleek maar weer dat met mijn intuïtie niets mis is. Hierdoor was ik voor nog geen 10 euro weer twee fraaie boeken over boeken rijker. Ik denk dat ik maar eens een subcollectie ga maken van boeken over boeken. Ik heb natuurlijk al veel van Büch over dit thema, maar zo langzamerhand blijkt het internationale aanbod op dit gebied toch ook niet mis te zijn. 

38 - Among the gently mad

Gelukkig moet ik de laatste tijd veel in Den Haag zijn. Onderweg naar een afspraak liep ik langs modern antiquariaat Nayler & Co aan de Denneweg. Uit mijn ooghoek zag ik buiten een stapeltje boeken liggen met een afbeelding van een boek op het omslag. Bij nader inzien bleken het exemplaren van het boek van Nicholas A. Basbanes te zijn, "Among the gently mad". Meteen gekocht natuurlijk. Ik heb nog een snelle blik in de winkel kunnen werpen, maar weet nu al dat ik beslist terug moet. Wat een mooie winkel! En een modern antiquariaat dat veel beter is gesorteerd dan andere die ik ken, bijvoorbeeld de modern antiquariaat-etage in Scheltema in Amsterdam waar ik wel eens kom.

Basbanes is een auteur die verschillende boeken heeft geschreven over boekenverzamelaars en de liefde voor boeken. Prachtige titels ook: "Patience & fortitude" en "A gentle madness". Daarnaast geeft hij lezingen over het onderwerp en schrijft hij artikelen en columns in verschillende kranten en tijdschriften, waaronder het Fine Books & Collections-magazine. Terzijde: verschillende artikelen zijn online te lezen, een aanrader! 

Basbanes begon met schrijven omdat hij een meer journalistieke blik wilde op het fenomeen verzamelen van boeken. Er zijn talloze boeken over boeken, maar hij wilde een andere aanpak. En dat is gelukt. Ik lees dat zijn uitgever van zijn eerste boek - A gentle madness - slechts 5.800 exemplaren liet drukken, maar dat er inmiddels 100.000 zijn verkocht. Mijn eerste indruk van 'Among the gently mad' is ook positief. hij beschrijft wat het is om te moeten verzamelen, en hoe je dat dan doet. Ik heb het eerste hoofdstuk nog niet uit, maar zie al prachtige observaties. Hij schrijft onder meer: 

The enduring beauty of collecting books is that satisfaction is possible at every level of activity.

En: 

One of the very first rules I can offer is (...) to know your limits, to work within a budget, and above all else, to play with your head, not your gut. 

Uiteraard gaat hij ook in op het probleem dat ik schetste in mijn post van 20 januari: het niet kopen van een boek dat je al jaren zoekt. Op pagina 6 quote hij iemand die zegt: "I have a nice list of should'ves. Things I should've bought and didn't." En op p. 44 gaat het over twee "book shopping rules". De eerste is: 

Buy the book because it is one that you wanted for some time, and is on your list of things that you are really looking for, and you just may never see it again.

Ja, nou weten we het wel... Verder bladerend zie ik nog een mooie quote: 

The most persistent complaint I hear is how difficult it is for bibliophiles to persuade nonbelievers that they have lives outside of their libraries, or that they actually enjoy themselves when they are alone with their prized possessions. Indeed, if there is any single experience I can count on when I am giving talks at university libraries or meeting with book-collecting groups, it is the certainty that I will be invited to somenone's home to see objects that they are unwilling to share with those who have little interest in collecting. 

Book-collecting groups? Dat zou geweldig zijn! Ik ken ze niet in Nederland. Lijkt me ook lastig, een groep concurrenten bij elkaar. Je zou dan in elk geval moeten zorgen dat verschillende gebieden of auteurs worden verzameld. Maar ik herken het probleem dat het zo moeilijk uit te leggen is wat je drijft, dat heb je onder gelijkgestemden natuurlijk niet. Basbanes begrijpt het gelukkig wel. Heerlijk om dat terug te lezen. Dit boek wordt het grote genieten, 224 bladzijden lang.