215 - De brug bij Waddinxveen

Vandaag viel mij een bericht op in de kranten, over de burgemeester van Waddinxveen. Tijdens de heropening van de hefbrug bij Waddinxveen nam hij plaats in een auto die van de nazi's is geweest en gebruikt werd tijdens de nazi-veldtocht in Rusland. De auto werd achtergelaten bij Leningrad en uiteindelijk gekocht door een Nederlandse liefhebber die de auto restaureerde. Het feit dat de auto een dubieuze rol speelde tijdens de oorlog, leidde uiteraard tot opwinding. Lees het krantenbericht hier.

Maar wat heeft dat nu allemaal met boeken te maken? Welnu, er zijn niet veel bruggen van het formaat van de Waddinxveense hefbrug die onderwerp van een novelle worden. Het is deze hefbrug gelukt, in het boekje dat Niels Rood schreef ter gelegenheid van het tienjarig bestaan van OOM, opleiding ontwikkeling metaalbewerking onder de titel.. "de hefbrug".  Net als deze koper kocht ik boekje voor 1 euro. Ik wilde het hebben omdat het een speciale uitgave is, en dus een boekje dat niet in de winkel te koop was en waarschijnlijk in een kleine oplage gemaakt. Kennelijk is het geen boekje waar veel geld aan wordt uitgegeven. In elk geval zijn er op Antiqbook nog een paar te koop. Ik kocht het onlangs en was erg verrast een krantenbericht over het hoofdonderwerp te lezen

De novelle gaat over een medewerker van OOM op zoek naar de geschiedenis van de brug en ontrafelt een familiegeheim, een vete tussen twee broers waar de kwaliteit van de brug bijna de dupe van werd.de firma Hollandsche IJzer Constructie Dulmers uit Breda. Cornelis Dulmers en zijn zoons Kees en Theo zijn de makers van de hefbrug uit 1935-1936. In het boekje wordt geopperd dat er geknoeid zou zijn met het remwerk, waardoor de brug kon vallen. Merkwaardig genoeg viel inderdaad in 2011 de brug enkele keren onverwacht omlaag. Eén keer zelfs 30 meter.
Specialisten vervingen toen al de motor, elektrische aandrijving en aandrijfkabels. Uiteindelijk is de hele overspanning gerenoveerd.

Ik vroeg me ineens af in hoeveel boeken een brug een centrale rol speelt. De titels die in mij opkomen zijn De brug met de drie bogen van Ismail Kadare, De brug over de Kwai van Pierre Boule, de boekenweekgeschenken De brug van Geert Mak en De glazen brug van Marga Minco, De brug over de Drina van Ivo Andric, The Bridge van Iain Banks, De bruggen van Madison County van Robert James Waller, De slag om de Blauwbrug van A.F.Th. van der Heijden en het klassieke gedicht van Martinus Nijhoff waarin de brug bij Bommel centraal staat.

Vaak staat een brug symbool voor verzoening, voor overbrugging van meningsverschillen (tussen volken, tussen mensen), van mogelijkheden voor ontwikkeling, voor vernieuwing. En in oorlogstijd spelen bruggen weer een andere rol, denk aan Een brug te ver van Cornelis Ryan waarin de brug juist de overwinning in de weg staat. In dat opzicht roept de actie van de burgemeester van Waddinxveen - ook al gebeurde het uit onwetendheid - nog wel wat vragen op. Wordt hier onbewust een brug geslagen tussen voormalige vijanden? Of is het niet meer dan toeval en aanleiding voor een boeiende post van mijn hand?

Ik stel me na deze overpeinzingen voor dat ik een kast met boeken over bruggen vul, vervolgens een leesclubje begin en dat we elke keer een boek over een brug lezen. En dan bespreken we het boek met elkaar in het brugrestaurant over de A4.

69 - Boudewijn Büchbrug in Almere

Binnenkort ga ik zowel door met de serie over Bordewijk, als met de serie over mijn vakantie in de buurt van Weimar. Maar nog even geduld: nu is het eerst tijd voor een ander bericht met enige relevantie.

De Poëziebrug in de Almeerse Literatuurwijk gaat de Boudewijn Büchbrug heten. De lokale fractie van D66 heeft daarvoor een voorstel ingediend dat door een meerderheid in de gemeenteraad is aangenomen.
De brug verbindt de Almeerse Literatuurwijk (waarin o.a. de Nesciostraat - waarom woon ik daar niet?) met de Gooise Kant die ook wel bekend staat als de Omroepwijk (met daarin - hoe toepasselijk - de Televisieweg). Volgens D66 was Boudewijn Büch de man die literatuur en televisie met elkaar heeft verbonden.

Op vrijdag 9 september vindt de officiële omdoping van de brug plaats. Vanwege de nieuwe naam wordt de brug kobaltblauw geverfd, de favoriete kleur van de schrijver. Bovendien komt er een nieuw bankje (een nieuw bankje!) en wordt er een bijzondere boom geplant de Ginkgo Biloba, naar verluid de favoriete boom van Goethe.











de Ginkgo Biloba


het origineel van Goethe's Ginkgo-gedicht, met daarop geplakt twee blaadjes van de boom.
De boom waar Goethe over schreef stond in Heidelberg, hij schreef het gedicht op 15 september 1815 en het was opgedragen aan Mariannne von Willemer. De tekst:
Dieses Baums Blatt, der von Osten
Meinem Garten anvertraut,
Gibt geheimen Sinn zu kosten,
Wie's den Wissenden erbaut.

Ist es ein lebendig Wesen,
Das sich in sich selbst getrennt?
Sind es zwei, die sich erlesen,
Dasz man sie als Eines kennt?

Solche Frage zu erwidern,
Fand ich wohl den rechten Sinn:
Fühlst du nicht an meinen Liedern,
Dasz ich Eins und doppelt bin?

In het Nederlands (vertaald door Matthias Rozemond):
Zie dit kleinood in mijn gaarde:
boomblad uit de oriënt,
siert met zijn geheime waarde,
ingewijden welbekend.

Leeft het als een enkel wezen,
innerlijk in twee gedeeld?
Of vormt juist het uitgelezen
tweetal één herkenbaar beeld?

Langzaam rijpende ideeën
werpen op die vragen licht.
Voel je niet dat ik in tweeën
eenling ben in mijn gedicht?

De fractievoorzitter van D66 verklaart: "Je hebt geen idee hoeveel fans Boudewijn nog heeft. Ik ben helemaal platgebeld. Veel van die adepten komen waarschijnlijk ook naar de onthulling." Dus adepten: u weet waar u moet zijn op 9 september. De Almeerse middelbare school Het Baken en een basisschool uit de literatuurwijk hebben een voorleeswedstrijd uitgeschreven. Wie het beste kan voorlezen uit Büch's werk, mag dat ook tijdens de opening doen. In het nabijgelegen restaurant de Ziel in Archipel (gelegen aan de Poëziestraat 360 in Almere Literatuurwijk) vinden de feestelijkheden plaats, daar is vanaf die dag ook een tentoonstelling over Büch te zien. Zo is er dus nu niet alleen recent een Nesciobrug geplaatst in Amsterdam (zie hier het bericht en hier wat foto's) maar ook een Büchbrug in Almere. Is er eigenlijk al een Bordewijkbrug ergens in Nederland?

n.b. sinds 2018 is er inderdaad een Ferdinand Bordewijkbrug in stadsdeel Slotermeer in Amsterdam